12/09/2019

Czy filozofia może nam pomóc w zbliżeniu do Boga?

Czy filozofia może nam jakoś pomóc w zbliżeniu się do Tego, Co Ostateczne, Nieskończone i Nieuwarunkowane, a co w ramach naszej tradycji religijnej nazywamy ?Bogiem?? Tak, ale nie w taki prosty i bezpośredni sposób, jak to się niektórym wydaje…

Nie chodzi tu bowiem o filozoficzne ?dowody? na istnienie Boga czy o filozoficzne rozważania na temat Jego natury albo relacji pomiędzy Nim a światem i ludźmi. Owszem, wszystko to może być bardzo ważne, bardzo pożyteczne i bardzo ciekawe. Tego typu rozważania nie pozwalają zdyskwalifikować Boga i religii jako przejawów jakiegoś prymitywnego irracjonalizmu.

Ostatecznie jednak filozofia, poprzez swoje radykalne, nieustępliwe, krytyczne dążenie do Absolutu, przekracza i porzuca tego typu rozważania – przekracza i porzuca samą siebie. Kluczowym momentem jest tutaj uświadomienie sobie, że Bóg jest ?większy od wszystkiego, co można pomyśleć? (Deus maior sit quam cogitari possit)[1].

Oznacza to uświadomienie sobie, że wszystkie nasze pojęcia, wszystkie nasze wyobrażenia, wszystkie nasze słowa, przy pomocy których próbujemy myśleć i mówić o Bogu są nieadekwatne. Jeśli te zawsze nieadekwatne pojęcia, wyobrażenia, słowa absolutyzujemy, twierdząc, że udało nam się w nich w pełni uchwycić i zamknąć To, Co Ostateczne, Nieskończone i Nieuwarunkowane, wówczas popadamy w idolatrię, czyli w bałwochwalczy kult tego, co jest naszym własnym wytworem i co dziedziczy po nas naszą nieostateczność, skończoność i uwarunkowanie. Aby więc zbliżyć się do Boga, być może potrzebujemy porzucić wszystkie nasze pojęcia, wszystkie nasze wyobrażenia i wszystkie nasze słowa, jakie mamy o Nim.

Ujmując to w sposób metaforyczny, żeby zbliżyć się do Boga, być może powinniśmy stanąć zupełnie sami, zupełnie nadzy na pustyni? Być może powinniśmy stanąć tak, ogołoceni, bez żadnych myśli i oczekiwań. ?Oto jestem!? ?Hineni!?[2] Czy Ktoś odpowie?

Łukasz Maskos-Nysler

Wiedzieć więcej: Zobacz film

[1] Por. Anzelm z Canterbury, Monologion. Proslogion. Kęty 2007, s. 222.

[2] Por. Rdz 22, 1; Wj 3, 4.

Więcej wydarzeń

Przeczytaj

Studia humanistyczne nadal bardzo potrzebne. Teologia również

Teologia stawia każdego człowieka przed najważniejszymi pytaniami. Kim jestem? Dokąd zmierzam? Jaki sens ma moje życie? Skąd pochodzi wszystko? Dlaczego życie jest takie jakie jest?

Krótka refleksja na koniec roku

Stephen Hawking, znany brytyjski fizyk, pod koniec swojego długiego życia wzbudził wiele kontrowersji, twierdząc, że wprawdzie nie jest w stanie udowodnić, że Boga nie ma, ale potrafi wykazać, że Wszechświat powstał sam z niczego i Bóg przy wyjaśnianiu powstania Wszechświata nie jest nam do niczego potrzebny.

Mural, Drzewo Życia

Księga Rodzaju, w drugim opisie stworzenia, umieszcza drzewo życia w samym środku Ogrodu Eden. Daje ono zdrowie i życie tym, którzy spożywają jego owoce.

czytaj więcej